Ieder Uur Slaap voor Middernacht Telt Dubbel!
16 december 2020 
in Slapen
4 min. leestijd

Ieder Uur Slaap voor Middernacht Telt Dubbel!

Ik kwam tot de conclusie dat ieder uur slaap voor middernacht dubbel telt. Het begon toen ik in ploegen moest werken.

Als ik rond 22u00 naar bed ging en vervolgens tot 5u ’s morgens sliep (had dan vroege dienst), werd ik uitgerust wakker.

Moest ik niet werken dan ging ik meestal pas rond middernacht naar bed. Ook bleef ik wat langer liggen, tot een uur of 8 ’s morgens. Vreemd genoeg was het nu moeilijker voor mij om mezelf uit bed te hijsen. In principe had ik dan langer geslapen: Bij vroege dienst maar 7u en als ik niet moet werken meestal meer dan 8 uren.

Tijd om dit eens van dichterbij te bekijken dus ?

Lichaamsritme

Net zoals onze mooie planeet seizoenen kent, zo heeft ons lichaam ook haar eigen ritme maar dan in een periode van 24 uur. Dit dagelijkse ritme wordt ook wel het Circadiaans Ritme genoemd en heeft invloed op vele biologische processen die weer invloed hebben op onze fysiek, mentale gesteldheid (hoe we ons voelen) en gedrag.  Het Circadiaans Ritme staat beter bekend als “slaap- waakritme”.

Biologische Klok

Onze interne klok of biologische klok is verantwoordelijk voor de sturing van het circadiaans ritme.

De Biologische Klok wordt aangestuurd onder invloed van (dag)licht, zo weet het wanneer het organen moet sturen om bepaalde stoffen aan te maken die ervoor zorgen dat we moe worden zoals bijvoorbeeld Melatonine.

De Biologische Klok kan ook ontregeld geraken door bijvoorbeeld systematisch te laat naar bed te gaan of wanneer men in ploegen werkt of last heeft van een jetlag.

Terug in de Tijd

Laten we nu even een paar honderd jaar terug in de tijd gaan. Edison was nog niet geboren. Men had nog nooit van elektriciteit gehoord en vond het nog gevaarlijk om buiten te komen in het donker.

Overdag waren we vooral bezig voedsel te verzamelen. Er was dus licht genoeg om onderweg ook uit te kijken voor een schuilplaats. Deze gebruikten we vervolgens zodra het schemeren begon om te rusten.

Ons lichaam is zichzelf gaan aanpassen aan dit ritme en zo is ons Circadiaans Ritme nog steeds ingesteld.

In dit schema wat ik voor je gemaakt heb kan je precies volgen wat er in een cyclus van het Circadiaans Ritme gebeurt.

dag en nacht ritme

Zo komt het dat die uren slaap voor middernacht dubbel tellen:

Rond 21u wordt er door ons lichaam een slaaphormoon geproduceerd wat we Melatonine noemen. Het hormoon wat er voor zorgt dat we moe worden. Alles gaat in de slaapstand net zoals bij een computer. Onze kracht neemt af, de hartslag daalt en we beginnen te geeuwen. Het lichaam bereidt ons voor om naar bed toe te gaan.

De productie van melatonine wordt weer gestaakt wanneer de zon opkomt of licht onze ogen bereikt. Nu weet ons lichaam dat het mag beginnen aan de dag en starten alle processen weer op. Je harstlag gaat weer omhoog en je kracht neemt toe.

Alhoewel de tijden een beetje kunnen verschillen van persoon tot persoon is dit toch een beetje hoe het proces werkt.

Wanneer je dus rond 22u naar bed toe gaat volg je dus precies het Circadiaans Ritme en zal er weinig weerstand optreden. Wanneer je dit tijdstip uitstelt en afgeleid wordt door schermen die veel (blauw) licht produceren onderdruk je dus je natuurlijke Circadiaans Ritme. Dit zorgt er niet alleen voor dat je later gaat slapen maar heeft ook invloed op hoe je wakker wordt. Nu dwing je je interne klok om zich aan te passen. Dit is waarschijnlijk ook de reden waarom niet enkel het aantal uren slaap belangrijk is maar ook het slaapinterval (de tijd tussen je nachtrusten).

Wat heb ik nu geleerd? (Conclusie)

Het is niet zo gemakkelijk om enkele honderden jaren evolutie om te buigen naar mijn eigen wensen. Als ik ervoor kies om op een later tijdstip naar bed te gaan dan m’n biologische klok me eigenlijk vertelt. Dan zal ik ook de gevolgen moeten dragen. Zo kan het eventueel voorkomen dat ik overdag wat vermoeider ben. Ga ik rond tien uur naar bed en sta ik vroeg op. Dan zal ik het meeste uit m’n dag kunnen halen. De reden dus dat de uren slaap voor middernacht dubbel tellen!

Over de schrijver
Sinds slaapapneu mijn leven is binnengeslopen ben ik helemaal geprikkeld door de slaapmicrobe en ben ik een paar jaar later liglekker.nl begonnen. Zo hoop ik veel mensen te kunnen helpen om beter te slapen. Dit doe ik onder andere door met veel plezier artikels en reviews te schrijven. Ook blijf ik steeds leren en me in het slaapvak verdiepen zodat ik "slaapspecialist" genoemd mag worden.
Reactie plaatsen